Pazar günü sabahın köründe uyandırılır mı? En gıcık olduğum şey! Haftanın tüm saatlerini sepete koyuyorlar, Pazar sabahı iş yapıyorlar: Harbinli organizatörler haftanın tüm günlerini ve diğer saatlerini bırakmışlar beni Pazar sabahı uyandırıyorlar. Dellenmemek içten değil ama “sen misin beni uyandıran” dedim ve aldım sazı elime: … devamı!
Ningşia (Ningxia) Hui Özerk Bölgesi!.. Bize burayı “fakir bir eyalettir” diye tanıttılar. Alçakgönüllülük mü yoksa hakikaten farkına varmamak mı bilemiyorum ama insan eyaleti gezdikten sonra; “fakiri buysa zengini kimbilir nasıl” diyor. Nihayetinde Çin’deki en küçük toprak parçasına sahip eyaletlerden biri olmasına rağmen doğal olarak tümüyle gezemedik ancak “bir uçtan bir uca gittik” denilebilir. En azından görülmesi gereken yerleri gördük hallice. Gerçekten yaşanılası güzel bir yer. Zamanım bol olsa gözümğü kırpmadan bir yılımı burada harcarım. Çok güzel yerler. Güzel yerler bir yana işte hayatın tam gerçeği olan çölleşmeden ötürü yok olan yeryüzü gerçeği de var… Ningşia’da bizi bir bölgeye götürdüler ki benzeri haberler dünya basınında bolca yer aldı. Meselenin adı: “Çölleşme.” … devamı!
Çinlilerin ulusal bayramı bizim bayrama da denk gelince iyi oldu ve sağolsun işte Monty kardeşin iyiliğini buraya aldım. Sizlere bu müziği bestelemiş; müziğe doyun diye: Tıklayın!
I Like Chinese (by Monty Python)
The world today seems absolutely crackers,
With nuclear bombs to blow us all sky high.
There’s fools and idiots sitting on the trigger.
It’s depressing and it’s senseless, and that’s why…
I like Chinese.
I like Chinese.
They only come up to your knees,
Yet they’re always friendly, and they’re ready to please.
I like Chinese.
I like Chinese.
There’s nine hundred million of them in the world today.
You’d better learn to like them; that’s what I say.
I like Chinese.
I like Chinese.
They come from a long way overseas,
But they’re cute and they’re cuddly, and they’re ready to please.
I like Chinese food.
The waiters never are rude.
Think of the many things they’ve done to impress.
There’s Maoism, Taoism, I Ching, and Chess.
So I like Chinese.
I like Chinese.
I like their tiny little trees,
Their Zen, their ping-pong, their yin, and yang-ese.
I like Chinese thought,
The wisdom that Confucious taught.
If Darwin is anything to shout about,
The Chinese will survive us all without any doubt.
So, I like Chinese.
I like Chinese.
They only come up to your knees,
Yet they’re wise and they’re witty, and they’re ready to please.
All together.
[verse in Chinese]
Wo ai zhongguo ren. (I like Chinese.)
Wo ai zhongguo ren. (I like Chinese.)
Wo ai zhongguo ren. (I like Chinese.)
Ni hao ma; ni hao ma; ni hao ma; zaijien! (How are you; how are you; how are you; goodbye!)
I like Chinese.
I like Chinese.
Their food is guaranteed to please,
A fourteen, a seven, a nine, and lychees.
I like Chinese.
I like Chinese.
I like their tiny little trees,
Their Zen, their ping-pong, their yin, and yang-ese.
I like Chinese.
I like Chinese.
They only come up to your knees… 
(Bu yazı 13 Ocak 2008 tarihinde Cumhuriyet gazetesinde yayımlanmıştı. Buraya biraz daha geliştirerek aldım.)
Pekin’den uçakla 3 saati aşan bir yolculuktan sonra Hainan Adası’nın Haikou Havalimanı’na varılıyor. Hainan, Çin’in en güneyinde. Güney Çin Denizi’nde 5 bin 400 ada, adacık, kayalık var ve bunların toplamı 10 bin kilometre kareyi buluyor, ancak bu adalarda sadece askerler var. Hainan adasıysa başka. Burası bizim Antalya diyelim. Burada biri adanın merkezi Sanya’da diğeri Haikou’da olmak üzere iki havaalanı var. Haikou’dan Boao’ya hızlı bir araba yolculuğu 1 saat 40 dakika sürüyor. … devamı!
İlk bakışta Çinliymiş gibi görünüyor ama değil. Daha doğrusu Çinli ama Han ırkından değil. Koreli hem de kuzeyinden. Böylece son bir hafta içinde Kuzey Kore ile bu ikinci yakınlaşmam oldu. İlki Kuzey Kore’den resim getiren ve satan bir Çinliydi. Kuzey Kore resimlerini daha çok Batılılar hatta ilginçtir ABD’liler satın alıyormuş. Ona “umarım günün birinde resim almaya gitmek istemezsin, beni gönderirsin ben almaya giderim” dedim. Böylesi kapalı kutu yerler bana dünyanın en güzel yerinden daha çekici gelir. Orada ABD’de ve Çin’de ders veren Japon biriyle de tanıştım. Profesörün Kuzey Kore ile ilişkisi de çok iyi. Japonya, Çin, Kuzey Kore, ABD arasında mekik dokuyor. Kuzey Kore’de rahatlıkla gezebiliyor ve orada istediği gibi fotoğraf da çekebiliyormuş. İlginç şeyler anlattı. Ben şöyle bir bakmak için galeriye girmiştim ama içeriye girince 2 saat kadar konuştuk. Ben Kuzey Kore’yi eleştirmeden önce batının demokrasi adı altında yaptığı ikiyüzlülüğün eleştirilmesi gerektiğini savundum. O ise bu bakış açımdan pek hoşlanmadı. Konuşmanın sonunda kendisinden bir kartvizit istedim ama vermekten kaçındı. Hmmm… … devamı!
Küçük eyaletin büyük adımları. Eyaletin adı Ningşia (Ningxia) Hui Özerk Eyaleti. İç Moğolistan’ın hemen altında kalıyor. Aynı zamanda bol komür madeni kazalı Şaanşi (Shaanxi) ve Gansu eyaletleriyle de çevrili. Eyalet kurak. Çin’in ortası ve batısı bildiğiniz üzere fakir. Ama işte fakiriz deyip sırt üstü gelip yatmıyorlar. Sırt üstü gelip yan yatmayı yapanlar Türkiye’nin doğu bölgesinde olanlar. Çünkü ABD onlara, Türkiye’deki maşaları eliyle ”siz iş yapmayın, sırt üstü gelip yatın. Size iş vermeye kalkarlarsa istemeyin, devlet size bakmakla yükümlü. Onlara ‘devlet bize baksın’ diye haykırın. Göreceksiniz öyle de olacak. İş yapanların işlerini bozun, tahrip edin. Çevre illerden kendini bilmezler gelip toprak ekip, tarım yapmak vs isteyeceklerdir. Ertesi gün gece yarısı gidin ekinlerini tahrip edin” vesaire vesaire diyor. Gidin bakın Türkiye’nin doğusuna bunun böyle olduğunu göreceksiniz. Çünkü ABD Türkiye’nin doğusuna, yeraltı kaynaklarına geçen yüzyılın başından itibaren göz koymuş durumda. Daha doğrusu zamanında ABD-İngiltere ikili emperyalizminin çizdiği sınırların miadı dolduğu için artık Ortadoğu’da yeni hareketlenmeler başladı. Buna Büyük Ortadoğu Projesi (BOP) deniyor. Başbakan Erdoğan da “ben bu projenin eşbaşkanıyım” dedi zaten. Türkiye’deki bu hareketlilik de kendisini Ergenkon operasyonuyla gösterdi; yani BOP’un Türkiye’deki uzantısının adı Ergenkon oldu. Eskiden Gladio denirdi. Gladio tüm dünya çapında deşifre olunca kendisine yeni ad buldu. Ad bulmaktan kolay ne var ki. Haliyle Türkiye’de, ABD’nin bu operasyonunu bozmak isteyen ve hayatlarını bu savaşa adayan yurtseverler içeriye atıldı. Cahiller, korkaklar, işbirlikçiler, gözü açık körler, hainler, parayla satın alınanlar ise ABD-İngiltere cephesinde yerlerini aldılar. Türkiye’deki (aslında dünyadaki) savaş işte şimdi bu. Sağ-sol, laik-laik değil, Alevi-Sünni, Kürt-Türk vs karmaşalarının aslında koca bir yalan olduğu da ortaya çıktı. Şimdi her şey “ABD-İngiltere emperyalist cephesinin yanında olmak” ile “Avrasya cephesinin yanında olmak” sınırına geldi dayandı. Aslında başından beri verilen savaşım da buydu, gerisi yalandı. Yalancının mumu yatsıya kadar yandı ve gerçek savaş net olarak belirginleşti. Bundan sonra artık herkes safını seçecek, ortalarda, gri, bulanık bölgelerde dolaşamayacak. Ne güzel akla karayı göreceğiz. Mesela “sen” de bu yazıyı okuyan bir kişi olarak safını seçeceksin; “no way”…
Ningşia’daki fuarsa ilginç. Adı Ningşia Uluslararası Helal Gıda ve Ticarî Mallar Fuarı. Dünya çapında 150 milyar dolarlık bir pazar; öte beri değil yani. Haliyle bizim ülkemizde “helal” mal gıda üretilir. Ve ülke olarak kendimizi Asya ile Avrupa arasında bir köprü olarak görürüz. Bunu da herkes söyler. Ama bu söylemden bir adım ileriye gidilmez. Bunun böyle olduğu bu fuardan da belli oldu. Gelip helal mallarını tanıtsalar ya ama göt yemiyor işte! Yoksa ülkemizde “helal” üretmiyor muyuz? … devamı!
Bu fotoğraf Yinçuan’ın (Yinchuan) en ünlü caddesinden. Pekin olimpiyatlarına hazırlanmadan önce Vangfuciınğ (Wanfujing) caddesinde de muhtemelen aynı heykeltraşın elinden çıkan heykellerden vardı ve bok var gibi kaldırıp yerine bir daha koymadılar. Yinçuan’daki bu heykel grubunda ise (bu memlekette kimsenin dini simgeleri bayrak yapacak götü olmadığı için rahatlıkla söyleyebiliriz) yaşlı, başını örtmüş bir Hui Müslümanı teyze, muhtemelen onun kızı ve onun da oğlu var. Yani bu yontuda üç kuşak Yinçuanlı temsil ediliyor. … devamı!
Bu çay Ningşia (Ningxia) Hui Özerk Bölgesine özgü. Çok güzel bir içimi var. Pekin’e gelirken ben de alıp getirdim. Ancak Pekin’de de marketlerde bulunuyormuş; ama hiç içmedik ki bilelim! İçimi güzel, çünkü tatlı. İçine bildiğimiz toz şeker eklenerek içiliyor… Ben buraya geldiğimiz günden beri (Müslümanların ortak özelliklerinden ya) aşureyi sorup duruyorum. Ancak bilmiyorlar. İşte bu çayda bu aşurenin özelliklerini buldum. Biz tatlısını yiyoruz onlarsa tatlısını içiyorlar (burada da yine her zamanki fenomen öne çıktı; “sağlıklı olan ön planda, lezzet değil” Yani yiyip göt-göbek yapmıyorlar, onun yerine içip sağlık yapıyorlar). … devamı!
Boyacılar Yinçuanlı (Yinchuan). Burası Çin’de Müslüman Hui nüfusunun en yoğun yaşadığı Ningşia (Ningxia) Hui Özerk Bölgesi. Bu “özerk” lafı ilginç. Eyalet Başkan Yardımcısına “özerk bölgelerin diğer bölgelerden farkı nedir?” sorusunu soramadım. Çünkü diğer gereksiz sorulardan bana sıra gelmedi. Neyse, çok da şart değil. Boyacılara gelelim; gördüğünüz gibi hepsi kadın. Çin’de bu kadar çok kadının her iş kolunda çalışmasını görünce “erkekler bu ülkede iyi iş buluyorlar” diyesi geliyor. … devamı!
Günün birinde yolunuz Çin’in en modern kenti Şanghay’a düşebilir! Ama merkezdeki gökdelenlerin arasında dolaşmaktan yorulduğunuzda ve “eski Şanghay nasılmış acaba?” diye meraklandığınızda Şintiendi’ye (Xin Tian Di) gidin. Adı “Cennet ve Dünya” anlamına gelen bu semtin sömürge günlerinden kalan iki katlı binaları özenle korunmuş. Burası biraz İstanbul’un Ortaköy’üne benziyor. Lüks restoran, kafe ve barların, ünlü markaların arasında geçmişin izleri de var. … devamı!
