DRAGONTEMPO

(Bu yazı olimpiyatlar başlamadan önce yazıldı. Ancak, işte şimdi buraya alabildim. O nedenle bu yazı neredeyse 1 ay önce yazıldı.)

Türkiye’den arkadaşlar, 1.33 milyar nüfuslu, tarihî geçmişi binlerce yıl öncesine giden Çin için “yemekleri nasıl?” diye soruyorlar? Ülkesinin nüfusu 70 milyon olan ve Anadolu’daki tarihi 1000 yıl öncesine giden bir Türk olarak “Artvin’de yemek başka, Tekirdağ’da bambaşkadır. Anadolu’nun tüm yemeklerini tadabildin mi?” gibi sorulu bir yanıt verince, yetiyor… Ajanslara Çin’in Sincan Uygur Özerk bölgesinde bir patlama haberi düştü. Sonra bu habere ekleme yapıldı; “Olimpiyat öncesi güvenlik yeterli mi?” Peki bu doğru bir soru mu? “Made in Western” bir güneş gözlüğüyle Çin’e bakıldığında gölgeler net görülmeyebilir.

Patlama Kaşgar’da oldu! Buraya gitmek için Pekin’den Urumçi’ye 4 saat, oradan da 2 saat güneye Kaşgar’a uçmak lazım. Bu yolla durmaksızın gidilirse, yol 6 saat! Yani, “Kaşgar nere, olimpiyat oyunlarının yapılacağı Çin’in doğusu nere?” İnsanlar Çin’i kendi ülkelerinin coğrafyasına bakarak karşılaştırıyorlar ve ne yazık ki çoğu zaman yanılıyorlar. Elbette orası da Çin, Pekin’de Çin! Ama bu türden haberlere hele ki olimpiyatlar zamanı nasıl yaklaşılmalı?

Birkaç ay önce olimpiyatların simge yapısı olan ve açılış ve kapanış törenlerinin de yapılacağı “Kuş Yuvası” adlı stadyuma teröristlerin havadan saldırı yapacağı haberi de piyasaya sürülmüş ama haber pek mantıklı bulunmamış olacak ki sonrasında bir anlamda bu haber geri çekilmişti… Yine de stadyum, stadyumun etrafına kurulan iki adet uçaksavarla korunuyor.

Yıllardır Pekin’de yaşayan bir yabancı olarak iddia ediyorum ki dünyanın belki de hiçbir kenti bu denli güvenli değildir. Gece yarısı ölü gözü sokak lambalarının olduğu bir sokakta bir genç kızı tek başına yürürken görmek, gerçeküstücü sinemacının bir sahnesi gibidir. Hele ki şu an güvenlik önlemlerinin tavan yaptığı bir dönemde Pekin handiyse bir ana kucağı gibi! Başka bir habere göre Tienanmın meydanına girip röportaj yapmak isteyen bir gazeteci ilkin 24 saat öncesinden izin alacak ve sonra yanına verilecek bir görevliyle işini yapacak; bu durumda her iki tarafın da kendisini güvende hissedeceğinden hiç kuşku yok!

Bir Hong Konglu gazeteci arkadaşla konuştum. Ona bu Kaşgar patlamasına inanmadığımı söyledim. “Mümkündür” dedi. Hiç görüntü de yok! Halbuki kısa süre önce Kunming’deki otobüs patlamaları televizyonlardaydı. Kaşgar’dakinin ise çok soluk bir fotoğrafı yayımlandı: Sincan’da hem Uygurca hem Çince karakterler birlikte kullanılır ancak fotoğraftaki yazıların hepsi Çince. Kaşgar’a gitmedim, bilmiyorum ama fotoğrafa bakıp buranın Kaşgar olduğunu söylemek zor. Gazeteci arkadaş patlama sonrası bir İngiliz gazetecinin bölgeye gittiğini, oralardaki bir turist grubuyla görüştüğünü söyledi. Turistler de “böyle bir olay duymuşlar” ama hepsi o kadar!.. Kaşgar’a gitmeye de gerek yok! Son birkaç hafta içinde Pekin’de biri sebze halinde olmak üzere iki patlamanın daha olduğu da duydum. Bir metro hattının 1 saat çalışmadığını, yolcuların metrodan boşaltıldığı da! Bu türden haberlere duyup ne düşünmek gerekiyor?: “Çifte güvenlik mi?!” Çin’in iyi propaganda yapan bir ülke olduğu unutulmamalı! Kaşgar’da patlama da olmuş olabilir; ancak işte o da Pekin’i 6 saatlik uçak yolculuğu kadar etkiler.

Çin olimpiyatların güvenliği için her yola başvuracaktır… Bir süre önce akşam geç saatlerde evimin çevresinde çok net bir biçimde birkaç dakika süren silah sesleri duydum! Halbuki Pekin’de olimpiyatlardan dolayı havaî fişek atmak yasak olduğu gibi, hele ki silah taşımak deyim yerindeyse “büzük ister.” Ya birilerine “biz buradayız, bilginize” deniliyordu ya da belki de bir yerlerde temizlik yapılıyordu, bilemem!

Levent Uluçer / Pekin